Gagarine

Middelmatig
Gagarine
Alle leeftijden
Grof taalgebruik
14/07/2021
2020
langspeelfilm
97 minuten
Speelfilm
Drama

verdeler

Cinéart Cinéart

acteur/actrice (6)

Alséni Bathily
Lyna Khoudri
Jamil McCraven
Finnegan Oldfield
Farida Rahouadj
Denis Lavant

regisseur (2)

Fanny Liatard
Jérémy Trouilh

producent (2)

Julie Billy
Carole Scotta

director of photography (1)

Victor Seguin

scenarist (3)

Fanny Liatard
Jérémy Trouilh
Benjamin Charbit

beeldmonteur (1)

Daniel Darmon

componist (3)

Sacha Galperine
Evgueni Galperine
Amine Bouhafa
Gagarine

1961. De kosmonaut Yuri Gagarin wordt de eerste man ter wereld die een rondje rond de aarde kan en mag draaien. 1963. Gagarin huldigt in de Parijse buitenwijk Ivry-sur-Seine bij wijze van publiciteitsstunt een naar hem genoemd dertien verdiepingen tellend appartementsblok in. 2019. Het ooit luxueuze en voor het moderne leven symbool staand appartementsblok heeft zijn beste tijd gehad en wordt officieel gesloopt.

Cineasten Fanny Liatard en Jérémy Trouilh draaiden al vier jaar voor de uiteindelijke sloop de kortfilm Gagarine. Daarin stond de tiener Youri centraal, en die vond het vooruitzicht om Gagarine te moeten verlaten maar niets. Hij ziet het appartementsblok immers niet zomaar als zijn huis, maar als zijn persoonlijk ruimteschip. Uit die kortfilm puurde het duo vijf jaar later een langspeler die sociale cinema à la Ken Loach mengt met minutieuze digitale en praktische visuele effecten die niet zouden misstaan in eender welke Hollywoodblockbuster.

Gagarine

Youri (debutant Alseni Bathily) zorgt meer dan de eigenaars als een goede huisvader voor het Gagarineappartementsblok waar hij al zijn ganse leven woont. Hij zorgt ervoor dat de elektriciteit in de gangen werkt, repareert defecte liften en bedekt graffiti onder een laag witte verf. In de hoop dat de sloop alsnog wordt afgeblazen. IJdele hoop, zo blijkt. Nadat alle bewoners goedschiks of kwaadschiks zijn vertrokken, besluit hij om alleen in het verlaten gebouw te blijven. Zijn flat verandert hij met vindingrijkheid en fantasie in een heus ruimtestation – UV-serre inclusief – daarbij steeds meer vrede vindend met zijn isolatie en quasi gewichtsloosheid. En dat terwijl de explosievendienst en bulldozers elke dag dichterbij komen om zijn habitat met de grond gelijk te maken.

Liatard en Trouilh laten het sociaalrealisme van Gagarine halverwege overgaan in magisch-realisme. Die switch zorgt wis en waarachtig voor geïnspireerde beelden, zozeer zelfs dat de esthetiek en technische bravoure van de fantasie en de droom de insteek van de sociale malaise zo goed als volledig overschaduwt. Gagarine is op zijn best op de momenten waarop de droom en de waarheid samenvallen. Niet toevallig zijn dat scènes waarin de amoureuze gevoelens tussen Youri en zijn Romabuurmeisje Diana (Lyna Khoudri) op het voorplan staan. Zoals in de scène waarin ze bij de lokale schroothandelaar (cameo van Denis Lavant) lampen en bouwmateriaal schooien, of het moment waarop beide tortelduiven van hoog bovenop een kraan de nachtelijke skyline van Parijs overschouwen.

Gagarine

Gagarine zegt zeker rake dingen over de stand van het Westerse land en de uitdagingen van kosmopolitisch wonen. Zowel over degenen die moeten zien te (over)leven als over degene die van hogerhand uit aan de touwen trekken. Maar een vuist maken of het conflict uitbenen doet de film zelden. Gagarine staat qua aanpak mijlenver verwijderd van de typische banlieuecinema waarin vooral rauw geweld op het voorplan staat als drijvende motor. Liatard en Trouilh gaan met hun integere en poëtische daad van verzet resoluut voor close encounters of a different kind.

Gezien op Film Fest Gent.

Alex De Rouck

 

  • Een film uit de Officiële Selectie - in Competitie - op het Filmfestival van Gent (2020)
Foto's 10 t/m 15 : Fanny Liatard & Jérémy Trioul hop de rode loper op het Filmfestival van Gent (2020)

Synopsis

Youri, 16 jaar, is opgegroeid in Gagarine, de enorme rode bakstenen woonwijk van Ivry-sur-Seine. Hij droomt ervan om ruimtevaarder te worden. Wanneer hij hoort dat Gagarine met de sloop wordt bedreigd, besluit Youri zich bij het verzet aan te sluiten. Met de hulp van Diana, Houssam en de andere inwoners, is het zijn missie om de stad, die zijn ruimteschip geworden is, te redden.